واردات گندم ایران به ۴۲۴ میلیون دلار رسید؛ افت تولید داخلی دولت را به بازارهای خارجی کشاند
بر اساس آمار رسمی منتشرشده از سوی گمرک جمهوری اسلامی ایران (IRICA)، ایران در فاصله فروردین تا پایان مهر ۱۴۰۴ (معادل آوریل تا اکتبر ۲۰۲۵) بیش از ۱.۱۲۵ میلیون تن گندم به ارزش ۴۲۴ میلیون دلار وارد کرده است. این افزایش واردات در پی کاهش قابلتوجه تولید داخلی گندم رخ داده و دولت را ناگزیر به تقویت خرید از تأمینکنندگان منطقهای کرده است.
روسیه، تأمینکننده اصلی گندم ایرانطبق دادههای گمرک:
روسیه با صادرات بیش از ۶۵۵ هزار تن گندم به ارزش نزدیک به ۲۴۶ میلیون دلار، حدود نیمی از کل واردات گندم ایران را در این دوره به خود اختصاص داده است.
امارات متحده عربی بهعنوان هاب اصلی صادرات مجدد در خلیج فارس، بیش از ۲۸۲ هزار تن گندم به ارزش ۱۰۶ میلیون دلار به ایران ارسال کرده است.
ترکیه نیز با صادرات ۱۸۸ هزار تن گندم، حدود ۷۲ میلیون دلار از بازار وارداتی ایران را در اختیار داشته است.
افت شدید تولید داخلی؛ عامل اصلی افزایش واردات
افزایش واردات گندم در سال جاری نتیجه مستقیم کاهش شدید تولید داخلی است. بر اساس آمار رسمی:
تولید گندم ایران در فصل برداشت فروردین تا مرداد ۱۴۰۴ به حدود ۱۱ میلیون تن رسید
این رقم نسبت به سال قبل ۵ میلیون تن (معادل ۳۱٪) کاهش نشان میدهد
در همین راستا:
خرید تضمینی دولت از کشاورزان نیز با افت ۴.۴ میلیون تنی (۳۶٪) به حدود ۷.۶ میلیون تن کاهش یافته است.
هزینه سنگین دولت برای تأمین گندم
طبق آمار وزارت جهاد کشاورزی و شرکت بازرگانی دولتی ایران (GTC):
ارزش گندم خریداریشده از کشاورزان داخلی در سال جاری به حدود ۱۶۰۰ هزار میلیارد ریال رسیده است
این رقم معادل حدود ۱.۴۵ میلیارد دلار (بر اساس نرخ ارز در زمان و پس از برداشت) برآورد میشود
برای مقایسه، دولت ایران در سال گذشته:
بیش از ۳ میلیارد دلار
برای خرید نزدیک به ۱۲ میلیون تن گندم داخلی هزینه کرده بود
جمعبندی
آمارهای جدید نشان میدهد که توازن گندم ایران در سال ۱۴۰۴ بهطور محسوسی به سمت واردات متمایل شده است. کاهش تولید داخلی و افت خرید تضمینی، فشار مضاعفی بر بودجه ارزی کشور وارد کرده و نقش تأمینکنندگان خارجی، بهویژه روسیه، را پررنگتر ساخته است.
در شرایطی که بازار جهانی غلات نیز تحت تأثیر ژئوپلیتیک، نوسانات قیمت و محدودیتهای لجستیکی قرار دارد، مدیریت واردات، تنوع مبادی تأمین و افزایش تابآوری تولید داخلی بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا کرده است.
دیدگاهتان را بنویسید